Wolność i samodyscyplina

W tym roku Maria Montessori skończyłaby 150 lat. Stworzona przez nią metoda nauczania ma zarówno zwolenników, jak i przeciwników.

Rytm nauki w krakowskiej placówce, podobnie jak w innych szkołach katolickich, wyznacza rok liturgiczny. Uczniowie i nauczyciele wspólnie uczestniczą w Mszach św. i adoracjach, modlą się, jeżdżą na pielgrzymki. Oprócz lekcji religii odbywają się tam także tzw. katechezy Dobrego Pasterza. To program formacji religijnej dzieci stworzony przez biblistkę i hebraistkę Sofię Cavalletti, która współpracowała z Marią Montessori. W szkole organizowane są także kursy Alpha. – Staramy się pokazywać dzieciom, czym są prawda i dobro. Dla Marii sfera duchowa była bardzo ważna. Szkoda, że ten element jej systemu bywa tak często pomijany – mówi Agnieszka Guzik.

Pajdokracja?

Opracowane przez Marię Montessori materiały dydaktyczne coraz częściej są wykorzystywane przez pedagogów pracujących w zwykłych przedszkolach i szkołach. Dla krytyków metody włoskiej lekarki problem stanowi natomiast zaproponowana przez nią forma budowania relacji nauczyciela z uczniem. Na ten aspekt zwrócił uwagę m.in. dr Henryk Jarosiewicz z Instytutu Psychologii Uniwersytetu Wrocławskiego. W swoim artykule „Blaski i cienie metody M. Montessori” pisze o nowej pedagogice, rozwijanej w imię godności osoby wychowanka: „Koszt, jaki się tu ponosi, jest znaczny. Jest to z jednej strony godność wychowawcy. Przestaje on reprezentować kulturę i wprowadzać do niej nowe osoby. Najkrócej to ujmując: traci on władzę. Źródłem tej władzy jest dobro, w jakim uczestniczy wychowawca i jakie reprezentuje oraz jakie chroni. Z drugiej zaś strony wychowanek pozbawiony jest wsparcia wychowawczego, a otrzymuje wsparcie w kierunku poszukiwania owych mocy, które są w nim zdeponowane. Wspólne tym poszukiwaniom jest jedno: źródłem, z jakiego ma czerpać dziecko w nowej pedagogice, nie jest osoba wychowawcy. Nie jest to też kultura. Nie jest to w końcu Bóg”. Zdaniem psychologa, w metodzie Montessori to wychowanek zaczyna prowadzić wychowawcę, a to oznacza zwrot w kierunku tzw. pajdokracji (rządów dzieci). Sformułowany przez niego zarzut można w pewnym uproszczeniu sprowadzić do braku dyscypliny, której w tradycyjnej szkole wymaga od uczniów nauczyciel. Agnieszka Guzik przyznaje, że czasami spotyka się z takimi uwagami. – To jednak mit, że w metodzie Montessori dziecko może robić wszystko, co chce. Stwarzamy mu warunki, w których samodzielnie wypracowuje wewnętrzną dyscyplinę. To skuteczniejsze niż narzucanie jej z zewnątrz. Jednocześnie uczeń funkcjonuje w pewnych ramach, obowiązują go konkretne reguły postępowania – tłumaczy.

Nauka czy wychowanie?

Doktor Jarosiewicz zwraca uwagę na kontekst, w którym Maria Montessori opracowywała swoją metodę. Ponad sto lat temu zakładano, że za wychowywanie dzieci odpowiadają rodzice, a zadaniem nauczycieli powinno być efektywne przekazanie im wiedzy i umiejętności. Obecnie funkcjonujemy w zupełnie innych realiach: „Dziś jest w zasadzie przeciwnie: dzieci mają sporo wiedzy, ale nie można założyć, że są wychowane” – zwraca uwagę dr Jarosiewicz.

Wobec powyższego kluczowa jest odpowiedź na pytanie, czy w szkołach Montessori przekazuje się uczniom jedynie narzędzia służące do samorozwoju, czy przygotowuje się ich także do życia w społeczeństwie. Wydaje się, że katolickie szkoły Montessori w Krakowie w odpowiednich proporcjach łączą kreatywny sposób edukowania dzieci z przekazywaniem im konkretnych wartości (np. uczestnictwo w katechezie jest obowiązkowe, w tej sprawie nie pozostawia się uczniowi wolnego wyboru). Trudno jednoznacznie stwierdzić, jak proces nauczania i wychowywania przebiega w innych placówkach mających w swojej nazwie imię i nazwisko włoskiej lekarki. Dlatego zapisując dziecko do takiego przedszkola lub szkoły, warto sprawdzić, jaką filozofię działania przyjmują pracujący tam nauczyciele. Mimo że w salach nie mają własnych biurek, to nadal od nich zależy, jak przebiega proces edukacji.•

«« | « | 1 | 2 | 3 | » | »»

aktualna ocena |   |
głosujących |   |
Pobieranie.. Ocena | bardzo słabe | słabe | średnie | dobre | super |

Wiara_wesprzyj_750x300_2019.jpg

Rozpocznij korzystanie